De puntentelling van Bergen
Marty Bergen, een Amerikaanse kampioen en bridgedocent, schreef verscheidene boeken waarin hij betoogt dat spelers te veel vertrouwen op de gewone puntentelling. Zijn correcties, bekend als de puntentelling van Bergen, volgen een hand door het hele bieden, van de beslissing om te openen via de steun tot de zoektocht naar slem. Ze maken het meeste verschil bij twijfelhanden, waar honneurpunten alleen je op het verkeerde been kunnen zetten.
De puntentelling van Bergen in één oogopslag
De methode heeft drie stappen. Elke hand begint met zijn startpunten. Zodra er een fit is gevonden, telt de speler die dummy wordt zijn dummypunten, en de openaar, die meestal leider wordt, telt opnieuw met wat lesbrieven op basis van zijn boeken Bergenpunten noemen. De twee totalen worden daarna opgeteld en vergeleken met de gebruikelijke grenzen voor manche en slem.
| Telling | Wie gebruikt hem | Wat je optelt of aftrekt |
|---|---|---|
| Startpunten | Elke hand, voordat er een fit is gevonden | Honneurpunten, dan tot twee punten erbij of eraf voor azen en tienen tegenover vrouwen en boeren, 1 voor elke kaart boven de vier in een kleur, 1 voor elke kwaliteitskleur, min 1 voor elke korte honneur |
| Dummypunten | De speler die de kleur van partner steunt | Startpunten, plus 1 voor elke doubleton, 2 voor een singleton met drie troeven of 3 met vier, en voor een renonce evenveel punten als je troeven hebt |
| Bergenpunten | De openaar, nadat partner een fit toont | Startpunten, plus 1 voor elke troef boven de vijf, 1 voor elke zijkleur van vier of vijf kaarten, 2 voor een singleton, 4 voor een renonce, en in totaal 1 voor twee of meer doubletons |
Strikt genomen zijn "Bergenpunten" de nieuwe telling van de openaar, maar veel spelers gebruiken de naam voor de hele methode. De eerste boeken van Bergen, te beginnen met Points Schmoints!, dat ook de regel van 20 beroemd maakte, betoogden dat de gewone telling veel handen verkeerd inschat. De volledige methode beschreef hij stap voor stap in Slam Bidding Made Easier (2008).
Startpunten: een hand waarderen voordat er een fit is
Startpunten tel je om te beslissen of je opent, een volgbod doet of bijbiedt. Neem je honneurpunten (aas 4, heer 3, vrouw 2, boer 1) en pas vier correcties toe. Volgens lesbrieven over Slam Bidding Made Easier opent een hand met 12 of meer startpunten en minstens twee snelle slagen (quick tricks) op 1-niveau in eerste of tweede hand. De oudere regel van 20 van Bergen geeft bij sommige twijfelhanden een ander antwoord, dus spreek met partner af welke maatstaf jullie gebruiken.
Azen en tienen tegenover vrouwen en boeren
Bergen stelt dat de schaal 4-3-2-1 steeds in dezelfde richting scheef zit. Azen en tienen maken meer slagen dan hun punten zeggen, vrouwen en boeren minder. In Hand Evaluation: Points Schmoints! (2002), en opnieuw in een rubriek in het Bridge Bulletin uit 2019, geeft hij een preciezere schaal die het totaal per kleur op tien punten houdt.
| Kaart | Gewone telling | Schaal van Bergen |
|---|---|---|
| Aas | 4 | 4.5 |
| Heer | 3 | 3 |
| Vrouw | 2 | 1.5 |
| Boer | 1 | 0.75 |
| Tien | 0 | 0.25 |
Aan tafel telt niemand kwartpunten op, dus maakte Bergen van de schaal een telling die hij adjust-3 noemt. Tel je azen en tienen samen, dan je vrouwen en boeren samen, en trek het kleinste getal af van het grootste. Een verschil van twee of minder verandert niets. Een verschil van drie tot vijf is één punt waard, en zes of meer (zeldzaam) twee punten. Je telt erbij als de azen en tienen in de meerderheid zijn en trekt af als de vrouwen en boeren in de meerderheid zijn. Dit is de telling uit Slam Bidding Made Easier. In de rubriek uit 2019 gaf Bergen een kortere vuistregel, 1 erbij met minstens drie azen of drie tienen en 1 eraf met minstens drie vrouwen of drie boeren, die een punt kan verschillen van adjust-3. De handen op deze pagina gebruiken adjust-3.
Lange kleuren
Tel 1 punt bij voor elke kaart boven de vier in een kleur, dus een vijfkaart levert 1 op en een zeskaart 2. De meeste spelers kennen deze lengtetelling al uit de kaartwaardering. Ze geldt voor elke kleur van vijf of meer kaarten in de hand.
Kwaliteitskleuren
Een kleur van vier of meer kaarten met drie van de vijf hoogste honneurs (aas, heer, vrouw, boer, tien) is een kwaliteitskleur, en elke kwaliteitskleur levert 1 punt op. AH1095 en AV104 tellen mee. AV863 niet, want die heeft maar twee van de vijf. Sommige docenten omschrijven het ruimer als drie of meer honneurs in een lange kleur, wat bij bijna elke hand hetzelfde antwoord geeft.
Honneurs in korte kleuren
Honneurs zijn meer waard in lange kleuren, waar ze de kleintjes helpen slagen te worden. Een vrouw of boer in een korte kleur valt vaak onder de hogere honneurs van de tegenstanders. Bergen trekt daarom 1 punt af voor elk van deze kaartcombinaties, die de methode twijfelachtige of korte honneurs noemt.
- De doubletons HV, HB, VB, Vx en Bx.
- Een heer, vrouw of boer sec.
- Sommige lesbrieven zetten AB-tweede ook op de lijst. AH, AV, Ax en Hx kosten nooit een punt.
Sommige lesbrieven trekken voor een troefcontract ook een punt af voor vlakke verdelingen (4-3-3-3, 5-3-3-2, 6-3-2-2 en 7-2-2-2), en voor sans atout ook een punt voor 4-3-3-3. Andere samenvattingen laten dat weg, dus beschouw het als optioneel.
Dummypunten: steun voor partner waarderen
Zodra partner opent in een kleur die je steunt, meestal een hoge kleur, worden korte kleuren nuttig, omdat de dummy erin kan introeven. Tel distributiepunten op bij je startpunten. De waarden hangen af van het aantal troeven dat je hebt, want een introever kost een troef en met drie troeven kun je minder vaak introeven dan met vier.
| Kortheid | Drie troeven | Vier of meer troeven |
|---|---|---|
| Elke doubleton | 1 | 1 |
| Singleton | 2 | 3 |
| Renonce | 3 | Het aantal troeven (4 met vier, 5 met vijf) |
De oudere tabel uit veel lesboeken, en uit ons artikel over kaartwaardering, geeft een renonce 3 punten met drie troeven en 5 met vier of meer. Bergen telt alleen 5 als de dummy vijf troeven heeft, dus de twee verschillen alleen als je precies vier troeven en een renonce hebt.
Dummypunten zijn er alleen voor het steunen van de kleur van partner. Na een opening van 1♣ of 1♦, die een korte kleur kan zijn, of na 1SA, houden volgers van Bergen de dummypunten gelijk aan de startpunten. Bergen houdt de lengtepunten in de dummypunten, waar sommige eenvoudiger tellingen ze schrappen zodra er een fit is. Een korte honneur telt twee kanten op, dus een heer sec verliest eerst een punt als korte honneur en levert daarna de punten voor de singleton op.
Het totaal bepaalt je steunbod. Met Bergen-verhogingen bied je met vier troeven en ongeveer 7 tot 10 dummypunten 3♣, met 10 tot 12 3♦ (reverse Bergen draait die twee om), en met 13 of meer Jacoby 2SA of een splinter. Drie troeven en 10 tot 12 dummypunten maken een limietverhoging.
Bergenpunten: de nieuwe telling van de openaar na een fit
Als partner steunt, telt de openaar ook opnieuw, maar met lagere waarden voor kortheden. De openaar is meestal leider en heeft de lange troeven, en introevers in de hand met de lange troeven leveren minder slagen op dan introevers met de korte troeven van de dummy. De extra waarde zit in troeflengte en in zijkleuren die vrijgespeeld kunnen worden zodra de troeven getrokken zijn.
- 1.Begin bij je startpunten, waarin je lengtepunten al zitten.
- 2.Tel 1 punt bij voor elke troef boven de vijf, dus een zesde troef levert 1 op en een zevende 2.
- 3.Tel 1 punt bij voor elke zijkleur van vier of vijf kaarten.
- 4.Tel 2 punten bij voor een singleton en 4 voor een renonce (sommige docenten tellen een renonce in plaats daarvan als het aantal troeven). Eén doubleton levert niets op, twee of meer doubletons samen 1 punt.
Distributiepunten tellen alleen in een troefcontract. Leidt de fit naar sans atout, dan mag de openaar nog steeds iets bijtellen voor een zijkleur die kan doorlopen, maar niet voor een singleton.
| Openaar plus antwoorder | Contract |
|---|---|
| Ongeveer 26 | Manche in een hoge kleur of in sans atout |
| Ongeveer 29 | Manche in een lage kleur |
| Ongeveer 33 | Klein slem |
Dat zijn dezelfde grenzen die de gewone puntentelling gebruikt. Het verschil is dat beide handen er met gecorrigeerde totalen komen, zodat handen met een fit en een goede verdeling met minder honneurpunten de manche en het slem halen.
Uitgewerkte handen
Elke hand hieronder wordt in dezelfde volgorde geteld: honneurpunten, de adjust-3-telling, lengte, kwaliteitskleuren, korte honneurs, en daarna kortheden zodra er een fit bekend is.
Hand 1: azen en tienen
♠AH1095 ♥A1062 ♦83 ♣72 heeft 11 honneurpunten. De hand heeft vier azen en tienen en geen vrouwen of boeren, een verschil van vier, dus tel 1 bij. De vijfde schoppen levert 1 op, en AH1095 is een kwaliteitskleur voor nog 1. Geen korte honneurs. Dat is 14 startpunten, een degelijke 1♠-opening en geen lichte, en de hand is sterk genoeg om later een invite te accepteren.
Hand 2: vrouwen en boeren
♠VB4 ♥HB3 ♦VB62 ♣HV5 heeft 15 honneurpunten en lijkt een 1SA-opening met een range van 15 tot 17. Zes vrouwen en boeren tegenover geen azen of tienen is een verschil van zes, dus trek 2 af. Er is geen lange kleur, geen kwaliteitskleur en geen korte honneur, wat 13 startpunten overlaat. Volgers van de telling van Bergen openen 1♦ en behandelen de hand als een minimum. Docenten die ook een punt aftrekken voor de 4-3-3-3-verdeling komen op 12. Veel spelers zouden toch 1SA openen, en bij evenwichtige handen vol vrouwen en boeren zijn de twee tellingen het vaak oneens.
Hand 3: honneurs in korte kleuren
♠HV ♥B4 ♦H9863 ♣V752 heeft 11 honneurpunten en haalt de regel van 20 precies, 11 plus vijf plus vier. De startpunten geven een lager getal. Drie vrouwen en boeren tegenover geen azen of tienen kost 1, de vijf ruiten leveren 1 op, en de doubletons HV en B4 kosten elk 1. De hand is 9 startpunten waard, dus je past. Ook Larry Cohen raadt in een artikel over de regel van 20, uitgegeven door de ACBL, aan om een heer sec en een vrouw of boer in een doubleton minder te laten tellen.
Hand 4: dummypunten met vier troeven en met drie
Partner opent 1♠ en jij hebt ♠H1074 ♥5 ♦A9643 ♣872. Dat is 7 honneurpunten. Twee azen en tienen tegenover geen vrouwen of boeren verandert niets, en de vijf ruiten leveren 1 op, samen 8 startpunten. De singleton harten met vier troeven levert 3 op, dus de hand is 11 dummypunten waard, een limietverhoging (3♦ in Bergen-verhogingen).
Verplaats één kaart, zodat de hand ♠H107 ♥5 ♦A9643 ♣8742 wordt. De startpunten zijn nog steeds 8, maar de singleton met drie troeven levert maar 2 op, samen 10 dummypunten. Dat is de onderkant van een limietverhoging met drie troeven. Op honneurpunten alleen zouden 7 punten maar een enkele steun naar 2♠ opleveren.
Hand 5: de openaar vindt het slem
Je hebt ♠AHB86 ♥5 ♦AV1073 ♣H4, 17 honneurpunten. Drie azen en tienen tegenover twee vrouwen en boeren is een verschil van één, geen verandering. Elke vijfkaart levert 1 op, en beide zijn kwaliteitskleuren (AHB en AV10) voor nog 2, wat 21 startpunten maakt. Je opent 1♠ en partner biedt 3♦, een limietverhoging volgens Bergen met vier schoppen en 10 tot 12 dummypunten.
Tel nu opnieuw. Vijf troeven leveren niets extra op. De vijf ruiten leveren 1 op als zijkleur, de singleton harten 2, en de ene doubleton niets, samen 24 Bergenpunten. Tegenover minstens 10 is het totaal 34, boven de 33 die op slem wijst, dus ga je verder met Roman Keycard Blackwood in plaats van genoegen te nemen met de manche. Tel je alleen honneurpunten, dan komt 17 tegenover 10 tot 12 uit op 27 tot 29, en de meeste spelers zouden gewoon 4♠ bieden.
De telling van Bergen, gewone honneurpunten, de regel van 20 en verliezers
Dezelfde openingshanden zien er bij elke methode anders uit. De Losing Trick Count staat erbij met zijn basistelling.
| Hand | Honneurpunten | Regel van 20 | Verliezers | Startpunten |
|---|---|---|---|---|
| ♠AH1095 ♥A1062 ♦83 ♣72 | 11 | 20 | 7 | 14 |
| ♠VB4 ♥HB3 ♦VB62 ♣HV5 | 15 | 22 | 7 | 13 |
| ♠HV ♥B4 ♦H9863 ♣V752 | 11 | 20 | 7 | 9 |
| ♠AHB86 ♥5 ♦AV1073 ♣H4 | 17 | 27 | 4 | 21 |
Volgens de gewone honneurpunten is de tweede hand de beste van de eerste drie. De regel van 20 opent ze alle drie. De basistelling van verliezers geeft ze alle drie dezelfde 7 verliezers. Alleen de startpunten maken onderscheid tussen de eerste en de derde hand, en zetten de hand met azen, tienen en een sterke kleur ver boven de hand waarvan de honneurs in korte kleuren zitten.
De methodes zijn nauw verwant. De regel van 20 is Bergens eigen vuistregel voor één beslissing, openen of niet, en telt lengte maar niet de kwaliteit van de honneurs. De verliezerstelling beoordeelt een hand op de hoge kaarten in elke kleur en werkt pas als er een troeffit bekend is. De telling van Bergen bestrijkt het hele bieden, maar vraagt meer rekenwerk. Veel spelers tellen alleen bij twijfelhanden startpunten en gebruiken verder gewoon honneurpunten. De handwaarderingstool toont honneurpunten, de regel van 20 en de verliezerstelling naast elkaar voor elke hand die je invoert.
Veelgemaakte fouten
- Kortheden tellen voordat er een fit is. Een singleton is niets extra waard tot partner een kleur heeft getoond die je kunt steunen, of de jouwe heeft gesteund.
- Als openaar de waarden van de dummy gebruiken. De openaar telt 2 voor een singleton en 4 voor een renonce, hoe lang de troeven ook zijn, en niets voor één doubleton.
- De regel van 20 bovenop de lengtepunten tellen. Beide belonen lengte, dus gebruik het een of het ander om te beslissen of je opent.
- Distributiepunten tellen voor sans atout. Een singleton is in sans atout een zwakte, geen bron van slagen.
- De twee methodes van Bergen door elkaar halen. Bergen-verhogingen zijn een biedconventie om een hoge kleur te steunen, en de puntentelling van Bergen is een manier om een hand te tellen. De dummypunten bepalen welke van de verhogingen je biedt.
Veelgestelde vragen
Korte antwoorden op wat lezers het vaakst vragen.
- Wat is de puntentelling van Bergen bij bridge?
- Het zijn de correcties van Marty Bergen op de honneurpunten. Elke hand telt eerst startpunten, die de telling corrigeren voor de kwaliteit van de honneurs, lengte en korte honneurs. Na een fit telt de dummy distributiepunten bij, en telt de openaar opnieuw voor extra troeven, zijkleuren en kortheden.
- Is de puntentelling van Bergen hetzelfde als de Bergen-verhogingen?
- Nee. De puntentelling van Bergen is een manier om een hand te waarderen. Bergen-verhogingen zijn een biedconventie waarin 3♣ en 3♦ vierkaartsteun in de hoge kleur van partner tonen, met verschillende kracht. Beide komen van Marty Bergen, en de verhogingen worden gemeten in dummypunten.
- Hoeveel punten is een renonce waard in de telling van Bergen?
- Als dummy is een renonce evenveel punten waard als je troeven hebt, dus 3 met drie troeven en 4 of 5 met meer. De oudere tabel uit de lesboeken geeft vast 5 met vier of meer troeven. Als openaar na een fit is een renonce meestal 4 waard.
- Hoeveel punten heb je in de telling van Bergen nodig om te openen?
- Lesbrieven over Slam Bidding Made Easier openen op 1-niveau in eerste of tweede hand met 12 of meer startpunten en twee snelle slagen. De oudere regel van 20 van Bergen vraagt in plaats daarvan een totaal van 20, en bij lichte handen kunnen de twee maatstaven een verschillend antwoord geven.
- Welk boek legt de puntentelling van Bergen uit?
- Slam Bidding Made Easier (2008) beschrijft de startpunten, adjust-3, de dummypunten en de nieuwe telling van de openaar in detail, en Bergen schreef er ook over in zijn rubrieken in het Bridge Bulletin. Zijn eerdere boeken Points Schmoints! introduceerden de regel van 20 en zijn opvatting dat de gewone telling vrouwen en boeren overschat.
- Werkt de telling van Bergen ook in sans atout?
- Gedeeltelijk. De correcties van de startpunten voor azen, tienen, lange kleuren en korte honneurs gelden voor elk contract. De distributiepunten niet, want een singleton of renonce levert in sans atout geen introevers op.
Oefenen: de puntentelling van Bergen
Acht korte vragen over wat je net gelezen hebt. Wil je langer oefenen, bied dan honderd handen of doe de quiz met honderd vragen.
